Zgjedhjet Evropiane 2024: Pazari i pamëshirshëm i Eurogrupeve për “pushtet” dhe “para”
“Furra” e re me 720 eurodeputetë do të ketë 24 ditë kohë për të krijuar aleanca jetike për ditën e nesërme të Parlamentit Evropian.
Votimi për zgjedhjet evropiane mbyllet të dielën mbrëma, duke shënuar fillimin e një beteje politike dhe pazari për të kthyer miliona fletë votimi në para dhe pushtet, sipas një raporti në Financial Times.
Sa më shumë deputetë të grumbullojë një grup politik nga gjithsej 720 anëtarë të Parlamentit Evropian, aq më shumë fonde do të marrë dhe aq më shumë pushtet mund të ushtrojë – nga formimi i politikave deri te sigurimi i vendeve të rëndësishme të punës.
Por dallimet ideologjike – dhe shpesh mjaft personale – në të kaluarën kanë shkatërruar aleanca më të gjera, duke vënë në pikëpyetje realizueshmërinë e planeve më ambicioze, siç është unifikimi i së djathtës ekstreme.
Interesi për këto zgjedhje nuk është vetëm rezultati i së dielës mbrëma, por edhe ajo që ndodh më pas”, tha një zyrtar i lartë i Parlamentit Evropian. “Gjak është derdhur mbi këtë lloj gjëje,” tha një tjetër, sipas një raporti të Financial Times.
Negociatat
Negociatat duhet të përfundojnë brenda 24 ditësh, sipas një dokumenti të brendshëm. Por me forcimin e pozicioneve politike si në të majtë ashtu edhe në të djathtë, “çdo pesë vjet kjo bëhet më ideologjike,” tha zyrtari i parë i lartë.
Katër grupet kryesore janë tradicionalisht Partia Popullore Evropiane (EPP) e qendrës së djathtë, Socialistët dhe Demokratët e qendrës së majtë (S&D), liberalët e Rinovimit dhe të Gjelbërit/EFA. Por ato po tkurren me kalimin e viteve pasi partitë ekstreme marrin gjithnjë e më shumë vota.
Në të majtë është një grup i vjetër, GUE/NGL, me anëtarësi të luhatshme që tani përfshin të majtën ekstreme të Francës Jean-Luc Mélenchon dhe nacionalistët irlandezë Sinn Féin.
Në të djathtë ka dy fraksione në rritje: ECR ultra-konservatore dhe grupi i ekstremit të djathtë Identity and Democracy (ID), si dhe një përzierje anëtarësh të palidhur që konsiderohen shumë ekstremë për t’u bashkuar me ndonjë grup.
Marine Le Pen, liderja franceze e ekstremit të djathtë, Rassemblement National (RN) e së cilës dominon ID-në, po kërkon ose të formojë një koalicion të madh me ECR-në ose të mbledhë mjaft deputetë për të tejkaluar numrin e Renew, që është familja politike e armiqve të saj të brendshëm, Presidentit. Emmanuel Macron.
Klaus Welle, sekretari i përgjithshëm i parlamentit midis 2009 dhe 2022, tha se Le Pen mund t’i bashkohet partisë Fidesz të kryeministrit hungarez Viktor Orbán për të formuar një grup të ri të krahut të djathtë, ndoshta me populistët spanjollë Vox që aktualisht i përkasin ECR.
Por lideri më i dashuruar nga EPP dhe ID është Giorgia Meloni, kryeministrja italiane, partia e ekstremit të djathtë Vëllezërit e Italisë, e së cilës dominon ECR. Meloni nuk ka treguar prirje për të bashkuar forcat. “Ajo dëshiron të jetë e rëndësishme dhe të marrë gjërat nga udhëheqësit e tjerë,” tha një diplomate e BE-së, duke sugjeruar se ajo do të ruante një boshllëk me ID. Një zyrtar parlamentar është dakord. “Ajo është e leverdishme të ketë një parti tjetër më të djathtë. Gjithmonë do dikë më ekstrem se vetja”, thanë ata.
Parashikimet
Partia Popullore Evropiane e qendrës së djathtë pritet të fitojë dhe së bashku me socialistët dhe demokratët e qendrës së majtë dhe liberalët e qendrës të marrin një shumicë komode në parlament.
EPP pritet të marrë 180 vende, socialdemokratët 138 dhe liberalët 86, sipas mesatares së sondazheve të opinionit të kryera nga Europe Elects. Kjo do t’i japë aleancës 404 vende në parlamentin me 720 vende dhe pak hapësirë për frymëmarrje. Megjithatë, ajo mund të rrezikohet nga një efekt i fortë i grupeve nacionaliste.
Të Gjelbrit luajtën një rol kyç në negociatat për miratimin e paketës së parë të politikave të BE-së për neutralitetin e klimës, por ambiciet e tyre u shembën me krizën energjetike që pasoi pushtimin rus të Ukrainës dhe rritjen e kostove të jetesës. Ata parashikohen të sigurojnë 56 vende, nga 72 në parlamentin në largim
Shumë djathtas
Megjithëse e djathta ekstreme pritet të fitojë mandate të dielën, grindjet e brendshme dhe skandalet kanë lënë disa grupe nacionaliste në rrëmujë, duke kufizuar potencialisht ndikimin e tyre politik. Alternativa gjermane për Gjermaninë është goditur veçanërisht rëndë, me kandidatin e saj kryesor Maximilian Krah që u tërhoq nga fushata zgjedhore mes një skandali spiunazhi.
AfD përfundimisht u përjashtua nga grupi i saj politik pan-evropian Identiteti dhe Demokracia pasi Krah deklaroi se jo të gjithë anëtarët e organizatës paraushtarake naziste SS ishin kriminelë.
Pa AfD, ID parashikohet të fitojë 68 vende, sipas Europe Elects. Numri është ulur nga parashikimi i dhjetorit, kur dukej se ai do të fitonte 93. Aleanca e krahut të djathtë të Konservatorëve dhe Reformistëve Evropianë – e cila përfshin gjithashtu Vëllezërit e Italisë së kryeministrit italian Giorgia Meloni – pritet të fitojë 75 vende.
N.Dede _ Athinë
@NewsIn.Al
