Parlamenti Europian i hodhi dorezën “27”-ve
Mjeti është hedhur. Në samitin që do të mbahet më 23-24 qershor në Bruksel, liderët e “27”-ve do të thirren për të vendosur për diçka jashtëzakonisht të rëndësishme për të ardhmen e Bashkimit Europian: Fillimin e procesit të ndryshimit të Traktatit të Lisbonës. i cili rregullon funksionimin e tij.
Heqja e parimit të unanimitet
Tashmë, Parlamenti Evropian – në vazhdën e konkluzioneve të “Konventës për të Ardhmen e Evropës” – ka hapur zyrtarisht këtë kapitull, me votimin në seancën plenare të enjten. Ku 355 anëtarë të saj votuan pro, kundër 155 kundër dhe 48 abstenime, propozim i cili dominohet nga heqja e parimit të unanimitet – ose siç dihet më mirë vetoja.
Në të njëjtën kohë, propozohet që BE -së t’i jepet mundësia për të ndërmarrë veprime kolektive, ndonëse pa unanimitet, për masat e shëndetit publik, si dhe për blerjen e sistemeve të armëve, por edhe për vendosjen e sanksioneve. Në të njëjtën kohë, po forcohet edhe vetë roli i Parlamentit Evropian, i cili do të jetë në gjendje të promovojë legjislacionin dhe të ketë një fjalë vendimtare në çështje të tilla si buxheti i Komunitetit
Lisbona është shumë e vjetër…
Argumentet e paraqitura dhe që shoqërojnë propozimin duken të besueshme. Në përafërsisht 13 vjet që kanë kaluar që nga hyrja në fuqi e Traktatit të Lisbonës në dhjetor 2009, ka ndodhur aq shumë sa e bën atë të duket jashtëzakonisht e vjetër. Dhe sigurisht, të paaftë për t’iu përgjigjur kushteve, korrelacioneve dhe tendencave të reja që ekzistojnë brenda BE-së.
Nga kriza financiare që kulmoi kur BE filloi të funksionojë sipas Traktatit të lartpërmendur? Nga refugjati që pasoi disa vite më vonë, për shkak të asaj që po ndodhte në Siri, por edhe në Afganistan? Nga pandemia Covid-19 që shpërtheu në 2020 dhe nuk ka përfunduar ende? Apo nga lufta në Ukrainë, e cila tashmë është një pikë kthese në rrjedhën e një “Evrope të bashkuar”?
Gjithçka tregon, megjithatë, se pushtimi rus ishte pika e fundit. “Lufta në Ukrainë filloi më 24 shkurt dhe Shtetet e Bashkuara mundën të miratonin më 8 mars, me një dekret presidencial, embargon ndaj naftës dhe gazit rus. Në Evropë, na u deshën tre muaj për të arritur në këtë pikë”, tha Guy Verhofstadt, një udhëheqës liberal dhe një nga pionierët e traktatit.
Beteja do të jetë e ashpër
Europa, natyrisht, nuk është Amerika. Kështu, do të ishte më e drejtë të cilësohej lufta si katalizatori që mundësoi përshpejtimin e proceseve të nisura vite më parë në radhët e partnerëve. Sidomos më të fuqishmit prej tyre, të cilët nuk e fshehin dot shqetësimin dhe acarimin e shkaktuar nga parimi i unanimitet dhe e drejta e “të vegjëlve” për të bllokuar vendimet me veton e tyre.
Në secilin rast, ata e kanë kapur atë, pavarësisht pengesave që vështirë se mund t’i imagjinojmë.” Këtë e dëshmojnë, për më tepër, komentet që panë dritën e ditës në disa media evropiane, mes tyre edhe el Pais.
“Beteja e afërt institucionale do të jetë veçanërisht e ashpër, pasi hapat përpara të Bashkimit prekin fusha shumë të ndjeshme të sovranitetit kombëtar, si mbrojtja, energjia dhe politika e jashtme. Sa i përket cenimit të unanimitet, kjo i frikëson shumë vende, veçanërisht ato me popullsinë më të vogël, sepse kanë frikë se të ashtuquajturit të mëdhenj do t’i shtypin duke imponuar interesat e tyre. “Vetë debati parlamentar e ka reflektuar këtë ndarje, me shumë eurodeputetë që akuzojnë reformistët se kërkojnë ta kthejnë BE-në në një Bashkimi Sovjetik”.
Heqja e vetos kërkon… unanimitet!
Duhet theksuar, ndër të tjera, se megjithëse qëllimi është heqja e vetos – në fakt, përgjithësimi i parimeve të “shumicës së shtuar” dhe “pakicës pezulluese” (në thelb plotësuese), një ndryshim në Traktatet është një parakusht për pa ekzistimin e unanimitet. Që do të thotë, në praktikë, marrëveshja në nivel të Asamblesë Kushtetuese (e cila mund të thirret nga një shumicë e thjeshtë e liderëve që marrin pjesë në samit) ose Konferenca Ndërqeveritare nuk mjafton, por teksti përfundimtar duhet të miratohet nga shteti kombëtar. parlamentet dhe të “27”, pa përjashtim.
A mund të bëhet e mundur kjo nga situata aktuale në “ngrehinën europiane”, në të cilën plasaritjet po shumohen dhe po thellohen vazhdimisht? Sa lehtë (apo vështirë) do të dalin me një plan të vetëm “veriu” dhe “jugu”, “i vjetër” dhe “i ri” i BE-së?
Edhe më konkretisht: Çfarë do të bëjnë Polonia dhe Hungaria që, pavarësisht mosmarrëveshjeve të tyre për Ukrainën, të vazhdojnë të punojnë krah për krah për çështjet e BE-së? Dhe çfarë do të bëjnë të ashtuquajturit “kursimtarë” që kanë përfituar disa herë deri tani nga kërcënimi i vetos?
Fillimi i fundit përfundimtar?
Në fund të fundit, a është procesi që duket gati për të nisur, nga ana tjetër, fillimi i fundit (përfundimtar) i BE-së siç e njohim ne dhe ekzistenca e shumë shpejtësive të ndryshme? A ka rast që shumë njerëz të mendojnë se mund të ishte më mirë të hapej dera e daljes, siç bëri Mbretëria e Bashkuar?
Pyetjet janë padyshim të shumta dhe përgjigjet të vështira. Megjithatë, është e mundur që procesi i ndryshimit të Traktatit të Lisbonës të provojë të jetë çelësi për hapjen e Kutisë së Pandorës në Evropë, duke çuar në një skenar krejtësisht të ndryshëm.
Burimi OT
@ NewsIn.Al

