Së shpejti libri: “KIMIA E ZEMRËS” i emigrantes korçare Mariana Pavlikioti
“Kur befasia morale dhe estetike shfaqet në një natyrshmëri të jashtëzakonshme në libër”
Nga Prof. Dr. Kristaq F. Shabani IWA, ABI, IBC, shkrimtar, poet, studiues, estet.
“KIMIA E ZEMRËS”, është libri i parë i Mariana Pavlikiotis, një dëshirë e lartë, shumëvjeçare, një ëndërr “jete” e saj. I lidhur ngushtë me panoramën shpirtërore dhe natyrore, ai kërkonte “notat” e larta për të shënuar me nuancë të veçantë, për të dalë nga sheshi i pentagramit, dhe si flutura shumëngjyrëshe që luhateshin me krahë të lehta në qiellin lozonjar, duke shpërndarë mesazhe dinamike, pulëbardhat për të komunikuar me shqiponjën.
Ky libër do të thuhej se thyen “taboos” dhe mentalitetet, shpërbën ndërtimet dypalëshe dhe llafet e padurueshme dhe tregon se dy fqinjët ballkanikë me flokë gri “e duan njëri-tjetrin” që kanë ardhur nga e njëjta “zemër”.
*
Dhe kur ëndrrat kthehen në një realitet dërrmues, shpirti dhe zemra mbushen me kënaqësi të madhe, personi nxiton, valëzon, gëzon, këndon dhe këndon.
Kjo krijesë e paraqitur flet me një kod të veçantë, me një zë plot autoritet, me individualitet, karakter të fortë dhe temperament, dhe ka një arkitekturë të mahnitshme mbresëlënëse dhe mahnitëse.
*
Në këtë arkitekturë, ka labirinte kurioze, ka deklarata të guximshme, ka art të veçantë, të gjallë, ka shkëlqim gjuhe dhe identiteti, ka praninë e një arti të madh, si arti i kulinarisë në prezantimin e tij më të lavdishëm.
Megjithatë, e papritura është rrjedha e tij krijuese “lirike”, e cila vjen nga një burim emocioni, e ndërthurur me një ujëvarë simbolike në ujëvarat e shpirtit.
Flet zemra flet shpirti dhe kurora e kurores se familjes Pavlikiotis merr rrugen e gurbetit dhe ndjen rrahjen e duarve rrahjen e shpirtit vendit fqinj qe hapi dyert dhe me kalimin e kohes u formua shkelqyeshem nje lidhje katrore në një profil miqësor, falë karakterit, ndershmërisë dhe ndërgjegjes së lartë. Puna, aftësitë, trajnimi, hyrja në botën e manipuluar. Duke krijuar një personalitet të lartë, dhe duke besuar në dimension, duke krijuar pavarësi, dhe vetëpërmbajtje, hipersonalizimi rrit vetëbesimin, dhe hap rrugë të reja plot shpresë…
Në këtë libër me karakter të personalizuar, gjithçka shkëlqen në një pikë admirimi… Këtu është gjallë vendlindja, Koritsa e mrekullueshme, bukuria e ylberit, por edhe ishulli i “Shkupelos”, që ka një identifikim të bukur, magjik…. Dhe lidhja midis vendeve të bukura krijohet nga vetitë dhe karakteristikat e tyre. Gjithsesi kete lidhje e bejne njerezit e Artit, dhe ne kete rast njerezit e Artit Kulinar, ku autori dhe personazhi kryesor i librit “KIMIA E ZEMRES” jep nje kontribut plot temperament, plot tension, thellim urash miqesore dhe krijim te urave te reja, lidhese me modernen koncepti…
Mariana çdo orë të ditës merret me art, “pikturon” me duart e saj gatime tradicionale, por edhe ishullore. Një kombinim fantastik i lidhjeve dhe një surprizë harmonike për ne…
*
Krijuesi i artit, duhet të ketë inteligjencë, talent, virtyte, tipare dalluese, cilësi të rralla, po edhe perspektivë të shquar për të realizuar dhe realizuar “idealin” në formën e krijesës më të mirë logjike, që ndriçon Diellin dhe vetë ditën. E gjithë kjo, pastaj, shkëlqen në veprat e saj të rralla, të cilat përveç bukurisë së jashtme, pastërtisë, rafinimit, dhe klasës përgatitore, vlejnë në estetikën e përgatitjes së saj, por ajo ka privilegjin të ketë një etikë origjinale, shprehëse.
Ky libër, me këtë sfond hyrës, tregon qartë në nivelin më të lartë ish emigrantin shqiptar, i cili sakrifikoi jetën për sot, tashmë ka arritur.
Vetë përshkrimet, reflektimet e artit të kulinarisë, kompozimet dhe dekonstruksionet, krijimet poetike, objektet e tyre, pasqyrimi i dy jetëve në dy shtete, ana krahasuese, ilustrimet fotografike tregojnë ecurinë, tregojnë transformimin dialektik dhe luhatjet e ndriçimit në dritën e jetës, energjisë, si dhe hyrja e hendikepuar, autoritative në një shoqëri tjetër të klasës.
Libri “KIMIA E ZEMRËS” të befason këndshëm, me shfaqjen e tij “teatër”, dhe të bën të ndalesh për një çast, për të menduar dhe shijuar shkëlqimin e Artit të Kulinarisë… Por gjithashtu u jep një “leksion” shumë shtëpiakëve në dy vendet tona. Në këtë prezantim të shtresës interpretative të librit, qëllimi ynë është, përdorimi i metodës krahasuese, të justifikojmë besimin, të mendojmë, në përputhje me mendimin e shprehjes së lirë të tij.
Urime Mariana, për këtë sipërmarrje të guximshme, që do të pasohet nga një libër tjetër, për të shpalosur profesionalizmin në artin figurativ të Artit të Kulinarisë!…
Agyrokastro, janar 2025
Biografia e Mariana Pavlikiotis
Mariana Pavlikiotis lindi në mes të gushtit 1960, në qytetin e Koritsa, në një familje tipike Koritsa. Ajo u rrit në qytet për tre dekada, të cilin e mban në kujtesë. Ajo ka përfunduar arsimin 8-vjeçar si “Mësonjëtorja e Parë Shqipe”. Pas mbarimit të kësaj shkolle, ajo punoi në Kompaninë e Ushqimit, Korçë, ku punoi për një vit me nënën e saj Stefania, dhe më pas kaloi në repartin tjetër, reparti i Karameleve, ku bëheshin reçel dhe marshmallo. Ajo punonte në elementët e prodhimit. Ajo ndoqi Shkollën e Mesme pa shkëputje nga puna, në mbrëmje në shkollën “Koçi Bako”, të cilën e kreu në vitin 1980, dhe pasi u diplomua, u martua. Në vitin 1981 ajo lindi vajzën e saj Ilianin. Në fillim të vitit 1991 emigroi në Greqi. Muajin e parë punoi në Selanik, pastaj në Volos të Magnezisë, dhe më pas shkoi në ishullin e Skopelos. Mariana, falë pasionit të saj për artin e kulinarisë, me aftësitë e saj dhe trashëgiminë e traditës familjare, duke mësuar edhe artin e kulinarisë greke, arriti një nivel të përsosur profesionalizmi në Artin e Kulinarisë. Libri “KIMIA E ZEMRËS”, është libri i saj i parë në gjuhën greke, pasi libri në gjuhën shqipe “MAGJIA E STOLIVE”, ajo e personifikon më mirë këtë pasion dhe talentin e saj të jashtëzakonshëm. Mariana ndër të tjera është angazhuar edhe në krijime letrare, aktivitete kulturore dhe artistike. Është anëtar i Shoqatës Qendrore “Shqipëria” në Greqi. Ai është gjithashtu anëtar i LNPSHA “PEGASI” Albania. Artikujt e saj për Artin e Kulinarisë janë botuar në revistën “POLEART”, organ i LNPSHA “PEGASI” ALBANIA. Ajo njihet për humanizmin, filantropinë e saj dhe shfaqjen e botës së pasur, të pafat, shpirtërore. Së bashku me motrën e saj, Vjollcën, kuzhiniere profesioniste, ajo po përgatit librin e dytë për Artet e Kulinarisë.
Maria Pavliqoti, është vlerësuar ne çmim special nga Shoqata “Zëri i Emigrantit”!
@NewsIn.Al
